Ύδρευση ΕΥΔΑΠ: από τη φύση μέχρι τη βρύση μας

Τελευταία ενημέρωση

Το νερό που παρέχει καθημερινά το δίκτυο ύδρευσης της ΕΥΔΑΠ σε όλα τα σπίτια της Αθήνας είναι γνωστό ότι είναι αρίστης ποιότητας, ενώ  το επιβεβαιώνουν και τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.  Από πού προέρχεται όμως το νερό που πίνουμε εμείς και τα παιδιά μας και πώς φτάνει υγιεινό και πεντακάθαρο και στη βρύση και στο ποτήρι μας;

Η διαδρομή του νερού από τους ποταμούς και τις λίμνες μέχρι το ποτήρι μας είναι πάρα πολύ μεγάλη. Η ΕΥΔΑΠ διαθέτει σε λειτουργία ένα ολόκληρο σύστημα ταμιευτήρων, υδραγωγείων, μονάδων επεξεργασίας νερού και δικτύου διανομής προκειμένου να εξασφαλίσει καθημερινά και σε 24ωρη βάση εξαιρετικής ποιότητας πόσιμο νερό, σε όλους τους πολίτες του Λεκανοπεδίου Αττικής.

 

Από πού προμηθεύεται νερό η ΕΥΔΑΠ;

Η ΕΥΔΑΠ (Εταιρεία ΎΔρευσης και Αποχέτευσης Πρωτευούσης) προμηθεύεται ακατέργαστο νερό από επιφανειακούς υδατικούς πόρους, με κυριότερους τους ποταμούς Μόρνο (Φωκίδα) και Εύηνο (Αιτωλοακαρνανία). Βοηθητικές πηγές υδροληψίας είναι η φυσική λίμνη της Υλίκης (Βοιωτία) και η τεχνητή λίμνη του Μαραθώνα. Επιπλέον στις πηγές υδροληψίας που χρησιμοποιεί η ΕΥΔΑΠ περιλαμβάνονται και υπόγειοι υδατικοί πόροι που αξιοποιούνται με τη λειτουργία 100 γεωτρήσεων περίπου, στους νομούς Αττικής και Βοιωτίας.

 

 Οι ταμιευτήρες της ΕΥΔΑΠ

Για να λειτουργήσει το δίκτυο μεταφοράς, επεξεργασίας και διανομής του νερού από την ΕΥΔΑΠ, το ακατέργαστο νερό συγκεντρώνεται σε τεράστιες δεξαμενές-λίμνες που ονομάζονται ταμιευτήρες.

Υπάρχουν 4 ταμιευτήρες: του Μαραθώνα, της Υλίκης, του Μόρνου και του Ευήνου.
Από τους ταμιευτήρες αυτούς, μόνο αυτός της Υλίκης είναι φυσικά σχηματισμένη λίμνη. Οι υπόλοιποι είναι τεχνητές λίμνες και έχουν δημιουργηθεί με την κατασκευή φραγμάτων σε κατάλληλα σημεία στην κοίτη των ποταμών Ευήνου, Μόρνου και Χαράδρου (φράγμα Μαραθώνα).

Ο ταμιευτήρας του Μαραθώνα δημιουργήθηκε με την κατασκευή φράγματος στο νομό Αττικής , στη συμβολή των ρεμάτων του Χάραδρου και του Βαρνάβα. Είναι το πρώτο που κατασκευάστηκε για να καλύψει τις ανάγκες υδροδότησης της Αθήνας, και λειτούργησε το 1931. Επειδή βρίσκεται πολύ κοντά στην Αθήνα, λειτουργεί ως βοηθητική πηγή υδροληψίας σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης.

Φράγμα Μαραθώνα

 

Ο ταμιευτήρας της φυσικής λίμνης Υλίκης βρίσκεται στο νομό Βοιωτίας και εντάχθηκε στο υδροδοτικό σύστημα της Αθήνας το 1956, προκειμένου να καλυφθούν οι μεγάλες ανάγκες κατανάλωσης νερού της πρωτεύουσας λόγω της πληθυσμιακής αύξησης στο Λεκανοπέδιο Αττικής. Λόγω της χαμηλής υψομετρικής θέσης της λίμνης, χρησιμοποιούνται αντλιοστάσια για την άντληση του νερού, με αποτέλεσμα η μεταφορά νερού από την Υλίκη να έχει υψηλό λειτουργικό κόστος. Γι΄ αυτό, όπως και ο ταμιευτήρας του Μαραθώνα, η Υλίκη λειτουργεί ως βοηθητική πηγή υδροληψίας, για περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης.

Λίμνη Υλίκη

 

Ο ταμιευτήρας του Μόρνου δημιουργήθηκε με την κατασκευή χωμάτινου φράγματος στον ποταμό Μόρνο που βρίσκεται 7 χλμ. δυτικά του Λιδορικίου στο Νομό Φωκίδος. Το έργο άρχισε τον Μάιο του 1969 και ολοκληρώθηκε δέκα χρόνια αργότερα, όμως η κανονική λειτουργία του ταμιευτήρα άρχισε κανονικά το 1981.

Φράγμα Μόρνου

 

Ο ταμιευτήρας του Ευήνου βρίσκεται στον ποταμό Εύηνο, στην περιοχή Αγίου Δημητρίου του νομού Αιτωλοακαρνανίας και η έναρξη των εργασιών στον Εύηνο έγινε το 1992, με την κατασκευή χωμάτινου φράγματος, το οποίο ολοκληρώθηκε το 2001.

Μέσω σήραγγας μήκους περίπου 29 χλμ., το νερό του ταμιευτήρα του Ευήνου μεταφέρεται και διοχετεύεται στον ταμιευτήρα του Μόρνου, προς ενίσχυση των αποθεμάτων του.

Φράγμα Ευήνου

 

Τα υδραγωγεία της ΕΥΔΑΠ

Τα υδραγωγεία είναι το σύστημα αγωγών με το οποίο γίνεται η μεταφορά του νερού από τους ταμιευτήρες στις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ) της ΕΥΔΑΠ. Αποτελούνται από σήραγγες, σίφωνες, διώρυγες, κλειστούς αγωγούς και σύγχρονα συστήματα ελέγχου της παροχής. Υπάρχουν δύο κύρια υδραγωγεία μεταφοράς, αυτά του Μόρνου και της Υλίκης. Επίσης υπάρχουν ενωτικά υδραγωγεία που συνδέουν τα κύρια υδραγωγεία μεταξύ τους και με τις ΜΕΝ και τα οποία βοηθούν τον έλεγχο και την συντήρηση των κύριων υδραγωγείων.

 

Υδραγωγείο Μόρνου

Το υδραγωγείο του Μόρνου έχει μήκος 188 χλμ., λειτουργεί με βαρύτητα και μεταφέρει το νερό από τον ταμιευτήρα Μόρνου στις 3 ΜΕΝ, Γαλατσίου, Αχαρνών και Ασπροπύργου.

Τμήμα του υδραγωγείου Μόρνου

 

Υδραγωγείο Υλίκης

Το υδραγωγείο Υλίκης μεταφέρει το νερό από τον ταμιευτήρα της Υλίκης στον ταμιευτήρα του Μαραθώνα και ενδιάμεσα υδροδοτεί τη Μονάδα Επεξεργασίας Νερού Πολυδενδρίου. Έχει συνολικό μήκος 67 χλμ. και λειτουργεί με άντληση.

Το ενωτικό υδραγωγείο Μόρνου-Υλίκης συνδέει το υδραγωγείο Μόρνου με το υδραγωγείο Υλίκης, συνολικού μήκους 17,9 χλμ.

Το ενωτικό υδραγωγείο Μαραθώνα-Γαλατσίου μεταφέρει το νερό του Ταμιευτήρα Μαραθώνα στη Μονάδα Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ) στο Γαλάτσι.

 

Μονάδες Επεξεργασίας Νερού (ΜΕΝ)

Οι 4 ΜΕΝ που διαθέτει η ΕΥΔΑΠ στην Αττική επεξεργάζονται το φυσικό, ακατέργαστο νερό και το καθιστούν πόσιμο (προσθήκη θειικού αργιλίου, φιλτράρισμα, χλωρίωση). Οι ΜΕΝ στο Λεκανοπέδιο της Αττικής βρίσκονται στο Γαλάτσι, στις Αχαρνές, στο Πολυδένδρι και στον Ασπρόπυργο.

ΜΕΝ Ασπροπύργου

Δίκτυο ύδρευσης ΕΥΔΑΠ

Το δίκτυο ύδρευσης περιλαμβάνει το σύνολο των αγωγών, αντλιών και δεξαμενών που μεταφέρουν το διυλισμένο νερό από τις ΜΕΝ στους υδρομετρητές (ρολόγια) των καταναλωτών. Το σημερινό δίκτυο άρχισε να κατασκευάζεται από το 1926 και έχει συνολικό μήκος 9.500 χλμ.

Παράλληλα, το δίκτυο ύδρευσης παρακολουθείται σε 24ωρη βάση από σύστημα τηλε-ελέγχου – τηλεχειρισμού (SCADA) για την παρακολούθηση  της  λειτουργίας των ΜΕΝ, του δικτύου ύδρευσης, των δεξαμενών ρύθμισης – αποθήκευσης, των αντλιοστασίων και των σημαντικών κομβικών σημείων του δικτύου.

 

Λίγη ιστορία: Από την Ούλεν στην ΕΥΔΑΠ

Η αύξηση του πληθυσμού της Αθήνας που άρχισε να σημειώνεται από τις αρχές του 20ου αιώνα δημιούργησε νέες ανάγκες για την υδροδότηση του λεκανοπεδίου Αττικής.
Την εποχή εκείνη ξεκινά και η κατασκευή των πρώτων σύγχρονων έργων ύδρευσης στην περιοχή της πρωτεύουσας, με την υπογραφή σύμβασης μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου, της Αμερικανικής Εταιρείας Ούλεν (ULEN) και της Τράπεζας Αθηνών.

Έτσι το 1925 ξεκινά η κατασκευή του φράγματος στο Μαραθώνα. Κατά την διάρκεια των έργων (1926 – 1929) εργάστηκαν περίπου 900 άνθρωποι. Το φράγμα είναι επενδεδυμένο με πεντελικό μάρμαρο, ιδιαιτερότητα που το καθιστά μοναδικό σε παγκόσμιο επίπεδο!

κατασκευή φράγματος Μαραθώνα

Στα χρόνια που ακολουθούν ο πληθυσμός της Αθήνας εξακολουθεί να αυξάνεται κι έτσι το 1956 χρησιμοποιήθηκαν και τα νερά της φυσικής λίμνης Υλίκης στη Βοιωτία για την υδροδότηση της πρωτεύουσας. Το κεντρικό αντλιοστάσιο της Υλίκης είναι σήμερα το μεγαλύτερο στην Ευρώπη.

Στη συνέχεια, το 1981 κατασκευάζεται ένα μείζονος σημασίας για την υδροδότηση της Αθήνας έργο στον ποταμό Μόρνο. Πρόκειται για την κατασκευή φράγματος ύψους 126 μέτρων στον Μόρνο – το ψηλότερο χωμάτινο φράγμα της Ευρώπης- και του υδραγωγείου Μόρνου, το οποίο είναι το δεύτερο μεγαλύτερο υδραγωγείο στην Ευρώπη.

Το πιο πρόσφατο έργο για την ενίσχυση της υδροδότησης της Αθήνας – εξίσου μεγάλο με τα προηγούμενα- είναι η εκτροπή του ποταμού Εύηνου προς τον ταμιευτήρα του Μόρνου με την κατασκευή φράγματος και σήραγγας. Το έργο αυτό ολοκληρώθηκε το 2001. Η σήραγγα που μεταφέρει τα νερά του ποταμού Εύηνου στον ταμιευτήρα του Μόρνου έχει μήκος 29,4 χλμ. Η κατασκευή της ολοκληρώθηκε σχεδόν μέσα σε δύο χρόνια, γεγονός που αποτελεί παγκόσμιο επίτευγμα για την ολοκλήρωση σήραγγας μεγάλου μήκους.

 

Νερό: Προσέχουμε για να έχουμε

Η Ελλάδα, όπως και πολλές περιοχές του πλανήτη προβλέπεται πως θα αντιμετωπίσει έλλειψη νερού τα επόμενα χρόνια. Το πρόβλημα αυτό οφείλεται σε μια σειρά από αίτια, όπως η έλλειψη σχεδιασμού, η κακή διαχείριση των υδάτινων αποθεμάτων, η καταστροφή των δασών και άλλα.

Αυτό σημαίνει πως η ορθή και λογική χρήση του νερού είναι επιβεβλημένη, αν θέλουμε να διατηρήσουμε το βιοτικό επίπεδο των κοινωνιών μας. Πέρα από τις παρεμβάσεις που πρέπει να γίνουν σε επίπεδο πολιτείας για την σωστή διαχείριση του νερού, μπορούμε και εμείς ως καταναλωτές να βοηθήσουμε προς αυτή την κατεύθυνση. Γι΄ αυτό δεν πρέπει να αφήνουμε ανοιχτές τις βρύσες να τρέχουν χωρίς λόγο, ελέγχουμε τα υδραυλικά του σπιτιού μας, επισκευάζουμε άμεσα βρύσες που στάζουν, καζανάκια που τρέχουν κλπ και άλλες βλάβες που προκαλούν διαρροές νερού. Το νερό είναι ένα πολύτιμο φυσικό αγαθό, απαραίτητο για την ζωή και δεν πρέπει να το σπαταλάμε άσκοπα.

Σχετικά άρθρα

Κάλεσε στο 698-80-54-006 για να πάρεις ΔΩΡΕΑΝ προσφορά για εκτίμηση της βλάβης.
+ +